Raad van State zet streep door verplichte ouderbijdrage

tekst: mr. D. (Daniël) Bercx

Basisschool Het Talent in Lent mag niet langer van ouders een ouderbijdrage vragen voor het onderwijs dat zij aanbiedt aan hoogbegaafde leerlingen. De Raad van State heeft beslist dat die bijdrage in strijd is met de Wet op het Primair Onderwijs. De kans is groot dat ouders de door hen betaalde bijdragen met succes kunnen terugeisen van de school. In deze bijdrage licht ik een en ander toe.

De bedoeling van de school was zo goed. Zij had een speciale onderwijsunit (de ‘unit wit’) opgericht die volledig was ingericht op het geven van onderwijs aan hoogbegaafde leerlingen. Maar de daarmee gepaard gaande kosten kon zij niet volledig zelf dragen. Daarom was de constructie opgetuigd dat ouders een contract met de school moesten ondertekenen. In dat contract was bepaald dat de ouders een jaarlijkse ouderbijdrage van meer dan duizend euro moesten betalen. Zo niet, dan moest de betreffende leerling deelnemen aan het reguliere onderwijs en was deelname aan de unit wit niet mogelijk. Volgens de school was dat onderwijs ook voldoende ingericht op hoogbegaafde leerlingen en was de unit wit iets extra’s.

De school presenteert de ouderbijdrage als vrijwillig. Want, zo vertelt de voorzitter van de stichting waar de school onder valt in Dagblad De Gelderlander, de ouders hebben een contract getekend waarin staat dat het vrijwillig is.

De Raad van State oordeelt daar anders over. In de Wet op het Primair Onderwijs is bepaald dat de toelating van leerlingen niet afhankelijk mag worden gesteld van een geldelijke bijdrage van de ouders. In de woorden van de Raad van State: “De achtergrond van deze bepaling is dat het basisonderwijs, dat uit publieke middelen wordt bekostigd, gratis toegankelijk moet zijn voor alle kinderen in Nederland. Het onderwijs dat in unit wit wordt gegeven is zulk basisonderwijs. Dit betekent dat het in unit wit gegeven onderwijs voor alle leerlingen gratis toegankelijk moet zijn.

Het argument van de school dat het hier om iets extra’s ging, net zoals bijvoorbeeld een schooluitje dat is, werd door de Raad van State ook van tafel geveegd: “Daar komt bij dat uit de ter zitting door de stichting gegeven toelichting blijkt dat unit wit in de onderwijsbehoefte van hoogbegaafde leerlingen kan voorzien waar de andere units dit niet altijd kunnen. Dit betekent dat in unit wit voor die leerlingen passend onderwijs wordt geboden, zodat ook in die zin van iets extra’s, waar de ouders voor kunnen kiezen, geen sprake is.”

Met andere woorden: voor hoogbegaafde leerlingen is er helemaal geen sprake van iets extra’s. Zij krijgen gewoon het onderwijs dat voor hen passend is. En daarop kan gratis aanspraak worden gemaakt.

Het is dan ook zonder meer een juist oordeel van de Raad van State dat ouders niet hoeven te betalen voor passend basisonderwijs aan hun kinderen. Als een school daar financieel gezien niet aan kan voldoen, dan moet zij haar middelen anders verdelen. En als het dan nog steeds niet mogelijk is om dat passend onderwijs te bieden, dan moeten de scholen bij de regering aankloppen. Passend onderwijs moet uit de publieke middelen worden gefinancierd en niet uit de middelen van een specifieke groep ouders. De vrijwillige contracten die de ouders met de school hebben gesloten zijn in strijd met de wet gesloten. De kans is dan ook groot dat al betaalde bijdrages door ouders kunnen worden terug gevorderd.

Daniël Bercx

Kunnen wij u helpen?

Velden met een (*) zijn verplicht

Om spam te voorkomen, vragen wij u onderstaande aan te vinken.